Culture

መግቢያ፡ በእግር የሚነገር ታሪክ እና ማንነት በመካከለኛው ምስራቅ እና በሰሜን አፍሪካ ክልሎች የሚገኙ የጭፈራ ባህሎች ለሺዎች ዓመታት የቆዩ ታሪካዊ፣ ማንነታዊ እና ማህበራዊ መልዕክቶች ተሸካሚዎች ናቸው። ከናይል ወንዝ ሸለቆ እስከ አትላስ ተራሮች፣ ከሜድትራኒያን ባህር ዳርቻ እስከ አረብ ምድረ በዳ ድረስ፣ ጭፈራ የህይወት አካል ሆኖ ተገኝቷል። ይህ ጽሑፍ በዚህ ሰፊ እና ባህላዊ ሀብት ያለው ክልል ውስጥ የሚገኙትን ዋና ዋና የጭፈራ ዓይነቶች፣ ታሪካቸው፣ ምልክታቸው እና ዘመናዊ ሚናቸውን በሙሉ ይመለከታል። የእያንዳንዱ ሥርዓት ጭፈራ እንደ ማኅበራዊ መዝገብ፣ የሃይማኖት መግለጫ እና የፖለቲካ መቃወሚያ መሳሪያ ያለውን ብዙ…

መግቢያ፡ ከሺዎቹ ግቦች እስከ ዘላቂ እድገት ግቦች የዘላቂ እድገት ግቦች (SDGs) የሚባሉት ሃሳቦች በ2015 ዓ.ም በየተባበሩት መንግስታት ድርጅት በሚመራው ስብሰባ ላይ ተስማምተው የቀረቡ ቢሆንም፣ የእነሱ ሥር በ20ኛው ክፍለ ዘመን መገባደጃ ላይ ይገኛል። በ1992 ዓ.ም በብራዚል አገር በሪዮ ዴ ጃኔይሮ ከተማ የተካሄደው የምድር ጉባኤ (Earth Summit) የመጀመሪያውን ዓለም አቀፍ የአካባቢ እና የእድገት ውይይት አስጀመረ። ከዚያም በ2000 ዓ.ም የተቀመጡት የሺዎቹ እድገት ግቦች (MDGs) ለ2015 ዓ.ም የተወሰኑ 8 ግቦችን አቀረቡ። የMDGs ልምድ እና ጉድለቶች ከተመረመሩ በኋላ፣ የበለጠ የተዋሃደ፣ የተሟላ እና ለሁሉም አገሮች የሚመለከት…

መግቢያ፡ ማስታወስ በሰው ልጅ ህይወት ውስጥ ያለው ሚና ማስታወስ የሰው ልጅ ህይወት መሰረታዊ እና የማይነጣጠል አካል ነው። ከጥንታዊ የደቡብ እስያ ልማዶች እስከ ዘመናዊ የምርምር ማዕከሎች ድረስ፣ ማስታወስ የማንነታችን፣ ባህላችን እና እውቀታችን መሰብሰቢያ ነው። በሕንድ፣ ፓኪስታን፣ ባንግላዲሽ፣ ኔፓል፣ ስሪ ላንካ እና ቡታን ያሉ ማህበረሰቦች ማስታወስን በተለያዩ መንገዶች አይተውታል። ይህ ጽሑፍ የማስታወስ ሳይንስ ከደቡብ እስያ ባህል፣ ታሪክ እና ዘመናዊ ምርምር ጋር በሚደረግ ጥናት እንዴት እንደሚገናኝ ይመረምራል። የአይንገር እና ሂፕኮካምፓስ ተግባር ከየዮጋ ማስታወሻ ቴክኒኮች እና ከቬዳዊ የማስታወስ ልምዶች ጋር በሚደረገው ምርምር እንዴት እንደሚገናኝ…

መግቢያ፡ የባህር ውስጥ ደኖች የደቡብ እስያ ውቅያኖሶች ከዓለም በጣም ሃብታም እና የተለያዩ የኮራል ሰፌኖችን የሚይዙ ናቸው። ከህንድ የጉጅራት ወደቦች እስከ ታይላንድ አንደማን ባህር፣ ከስሪ ላንካ አህባ ዳፓ እስከ ማልዲቭስ አትሎን ደሴቶች፣ እነዚህ ሕያዋን ኢኮሲስተሞች ሚሊዮኖች ላይ የሚቆጠሩ ህይወቶችን ይደግፋሉ። በአጠቃላይ የደቡብ እስያ ክልል ከዓለም አቀፍ የኮራል ሰፌን ስፋት ከ25% በላይ ይይዛል። ይሁን እንጂ እነዚህ ድንቅ የባህር ውስጥ ደኖች በሰው ልጅ ተግባር እና በአየር ንብረት ለውጥ ምክንያት በከፍተኛ ፍጥነት እየጠፉ ነው። ይህ ጽሁፍ የኮራል ሰፌኖችን አስፈላጊነት፣ በደቡብ እስያ ያሉትን ልዩ ሁኔታ…

መግቢያ፡ በምድር ላይ የተቀረጹ የታሪክ እና ባህል መልኮች የሰሜን አሜሪካ ሕንፃ ባህል ከጥንታዊ የምድር ሕንጻዎች ጀምሮ እስከ ዛሬ ድረስ የሚያስደንቅ የልማት ጉዞ የተለያዩ የሕንፃ ዘይቤዎችን በማሳየት ታሪክ ውስጥ ተቀርጿል። ይህ ረጅም ታሪክ የሚጀምረው ከሺህ ዓመታት በፊት በአሜሪካ ውስጥ የኖሩ የገጠር ህዝቦች በአካባቢያቸው ያሉ ንጥረ ነገሮችን በመጠቀም ለኑሮ እና ለሃይማኖታዊ አላማ የሚያገለግሉ ሕንጻዎችን በመገንባት ነው። ከዚያም በኋላ የአውሮፓ መገኛ እና ቅኝ ግዛት አዲስ ቴክኖሎጂዎችን፣ ንድፍ ሀሳቦችን እና የሕንፃ ዘይቤዎችን አምጥቷል። በአስራ ስምንተኛው እና አስራ ዘጠነኛው ክፍለ ዘመን የተለያዩ የአውሮፓ ስልጣኔዎች በሰሜን…

መግቢያ: ማኅበራዊ ሙከራ በደቡብ እስያ አውታረ መረብ ማኅበራዊ ተጽዕኖ እና ማሰማራት የሰው ልጅ ባህሪ ለመረዳት የሚያግዙ መሰረታዊ ፅንሰ ሀሳቦች ናቸው። በምዕራባውያን ሳይኮሎጂስቶች እንደ ሰሎሞን አሽ እና ስታንሊ ሚልግራም የተደረጉ ታዋቂ ሙከራዎች እነዚህን ጽንሰ ሀሳቦች ለዓለም አቀረቡ። ነገር ግን፣ በደቡብ እስያ እንደ ህንድ፣ ፓኪስታን፣ ባንግላዲሽ፣ ኔፓል፣ ስሪ ላንካ እና ቡህታን ያሉ ሀገራት ውስጥ፣ ማኅበራዊ ሥነ-ልቦና በተለየ የባህል፣ የሃይማኖት እና የታሪክ ውስብስብ ሁኔታ ውስጥ ይገኛል። ይህ ጽሑፍ በዚህ ክልል ውስጥ የተደረጉ ወይም በክልሉ ላይ ያተኮሩ ቁልፍ ሙከራዎችን፣ የባህል ልዩነቶቻቸውን እና በዕለት ተዕለት…

መግቢያ፡ በባህል እና በስነ-አእምሮ መካከል ያለው ግንኙነት የመያያዝ ፅንሰ-ሀሳብ (Attachment Theory) በህፃናት እና በእናቶቻቸው መካከል ያለውን ግንኙነት በመመርመር የሰው ልጅ ስሜታዊ እድገትን የሚያጠና የስነ-አእምሮ ንድፈ ሀሳብ ነው። ይህ ፅንሰ-ሀሳብ በጆን ቦልቢ እና በሜሪ አይንሰውርድ የቀረበ ቢሆንም፣ በዘመናዊ ምርምር ውስጥ ወደ ግማሽ ሰዎች ግንኙነት ተሰጥቶታል። ሆኖም፣ ይህ ፅንሰ-ሀሳብ በብዙ ጊዜ የምዕራባውያን አጠቃላይ አመለካከትን በመያዝ ይቀርባል። ይህ ጽሑፍ የመያያዝ ፅንሰ-ሀሳብን ከምስራቅ አገሮች እና ከሰሜን አፍሪካ ባህሎች፣ ማለትም ከማግሪብ፣ ማሽሪቅ እና ክለል አካባቢዎች ጋር በማያያዝ ይመለከታል። በዚህ ክልል ውስጥ ያሉ አገሮች እንደ ሳውዲ…

መግቢያ፡ የዱር እንስሳት ወንጀል ምንድን ነው? የዱር እንስሳት ወንጀል በሕግ የተከለከለ የዱር እንስሳት፣ የእንስሳት ክፍሎች ወይም የተፈጥሮ ምርቶች ንግድ ነው። ይህ ከፍተኛ ትርፍ የሚያመጣ ዓለም አቀፍ ወንጀል ሲሆን በዓመት እስከ 23 ቢሊዮን ዶላር የሚደርስ ገቢ እንደሚያስገኝ የዓለም ባንክ ግምገማ ያሳያል። በደቡብ እስያ ክልል፣ ይህ ችግር በተለይ ከባድ ነው። ክልሉ ከዓለም የባዮሎጂ መለዋወጫ ማእከሎች አንዱ ሲሆን በሂማላያ፣ የምዕራብ ጋትስ እና የሱንዳርባንስ ደኖች ያሉ የሚያምሩ የሕይወት ዓይነቶች ለወንጀለኞች ዋና ዒላማ ይሆናሉ። ክልሉ የሚገኙት አገሮች ህንድ፣ ኔፓል፣ ቡታን፣ ባንግላዲሽ፣ ስሪ ላንካ፣ ፓኪስታን፣

መግቢያ፡ የሰሜን አሜሪካ ባህላዊ ልዩነት እና ታሪካዊ ክልል የሰሜን አሜሪካ ባህላዊ ቅርሶች ከሺህ ዓመታት በፊት የጀመሩ የሰው ልጅ ታሪክ ተምሳሌቶች ናቸው። ይህ ክልል የድሮ የፕሬ-ኮሎምቢያን ሥልጣኔዎች፣ የአውሮፓውያን የመጀመሪያ መገናኛ ምልክቶች፣ የአፍሪካውያን ተወላጆች ባህል እና ዘመናዊ የኢንዱስትሪ እና ቴክኖሎጂ አብሮገነብ ያሉ የተለያዩ የታሪክ ንብረቶችን ይዟል። ከመሴ-ቨርድ በአሪዞና እስከ ልዩ ልዩ ቤተ መንግሥታት በዋሺንግተን ዲሲ፣ እና ከሎ’አንስ አው-ፖንት-አ-ፖንት በካናዳ እስከ ግሪንላንድ ያሉ የኢንዩይት ባህላዊ ምልክቶች፣ እያንዳንዱ ቦታ ልዩ ታሪክ ይናገራል። የዚህ ጽሁፍ ዓላማ እነዚህን ውድ ንብረቶች ለመለየት፣ የጥበቃቸውን የተወሳሰቡ ተግዳሮቶች ለመተንተን እና…

መግቢያ፡ ባህሪን ለመለወጥ የሚነሳ ኃይል ሞቲቬሽን የሰው ልጅ ተግባር እና አስተሳሰብ የሚመራው መሠረታዊ ኃይል ነው። በላቲን አሜሪካ፣ የባህሪ ለውጥ ሳይንስ በተለይም ውስብስብ ምክንያቶችን ይገጥማል፤ ከኮሎኒያል ታሪክ እስከ ዘመናዊ ኢኮኖሚ ድራማዎች፣ ከጥቅጥቅ ያሉ የቤተሰብ ግንኙነቶች እስከ የዲጂታል ቴክኖሎጂ ተጽዕኖ ድረስ። ይህ ጽሑፍ በሜክሲኮ፣ ብራዚል፣ አርጀንቲና፣ ኮሎምቢያ እና በሌሎችም አገራት ውስጥ በሚካሄዱ ምርምሮች ላይ በመመርኮዝ የሞቲቬሽንን ሳይንስ እና ባህሪን ለመለወጥ የሚረዱ አግባብነት ያላቸውን ስልቶች ያቀርባል። እዚህ ላይ የምንመለከተው በዩኒቨርሲዳድ ናስዮናል አውቶኖማ ደ ሜክሲኮ (UNAM)፣ ዩኒቨርሲዳድ ዴ ሳው ፓውሉ (USP) እና የላቲን አሜሪካ…