የማህበራዊ ተጽዕኖ እና መስማማት፡ በላቲን አሜሪካ የተደረጉ ዝነኛ የስነ-አእምሮ ሙከራ

መግቢያ፡ ማህበራዊ ሥርዓት እና የግለሰብ ፍላጎት

የሰው ልጅ በማህበር ውስጥ ለመኖር የተፈጠረ ነው። ይህ ማህበራዊነት ግን አንድን ውስብስብ የሆነ የሥነ-አእምሮ እንቆቅልሽ ያስከትላል፡ በግለሰብ እምነት እና በማህበራዊ ተጽዕኖ መካከል ያለው ግጭት። የማህበራዊ ስነ-አእምሮ ሙከራዎች ይህንን ግጭት ለመረዳት ሲሉ ብዙውን ጊዜ በአሜሪካ እና በአውሮፓ የተደረጉ ሙከራዎች ናቸው የሚጠቀሱት። ሆኖም ፣ ላቲን አሜሪካ እንደ ሜክሲኮ ፣ ብራዚል ፣ አርጀንቲና ፣ ቺሊ እና ኮሎምቢያ ያሉ ሀገራት ለዚህ ዘርፍ የራሳቸውን ልዩ እና አስፈላጊ አስተዋፅዖ አበርክተዋል። በዚህ አካባቢ ያለው የባህል ፣ የፖለቲካ እና የታሪክ ውስብስብነት ለማህበራዊ መስማማት እና ተጽዕኖ ምን ያህል ኃይል እንዳለው ለመረዳት ልዩ መስኮት ከፍቷል። ይህ ጽሑፍ በላቲን አሜሪካ የተደረጉ ዝነኛ የስነ-አእምሮ ሙከራዎችን በማጥናት የማህበራዊ ተጽዕኖውን ልዩ ፊት ያሳያል።

የላቲን አሜሪካ የማህበራዊ ስነ-አእምሮ ምርምር ታሪክ እና አውድ

የላቲን አሜሪካ የማህበራዊ ስነ-አእምሮ ምርምር በ20ኛው ክፍለ ዘመን መጀመሪያ ላይ ከፖዚቲቪዝም ፍልስፍና ጋር በተያያዘ ተነሳ። የአርጀንቲና ሊቅ ጆሴ ኢንገኔሮስ እና የቺሊ ሊቅ ኦስካር ፒያጆን የመጀመሪያ ደረጃ ምርምሮችን አካሄዱ። ሆኖም ፣ ከ1960ዎቹ አጋማሽ ጀምሮ ፣ በአካባቢው የተከሰቱ የፖለቲካ ለውጦች እና የማህበራዊ ብጥብጦች ለአዲስ ዓይነት ሙከራዎች መሠረት ሆኑ። በብራዚል የሲላ ዩኒቨርሲቲ በሳው ፓውሉ እና በሜክሲኮ የሀገራዊ ባለነጻ ዩኒቨርሲቲ (UNAM) ያሉ ምሁራን በማህበራዊ ተጽዕኖ ላይ የራሳቸውን ምርምር አስጀመሩ። በዚህ ጊዜ የስታንሊ ሚልግራም የታዛዥነት ሙከራ እና የሶሎሞን አሽ የመስማማት ሙከራ በዓለም አቀፍ ደረጃ ታዋቂ ሲሆኑ ፣ የላቲን አሜሪካ ምሑራን እነዚህን ፅንሰ-ሀሳቦች በራሳቸው ባህል እና ማህበረሰብ ውስጥ እንዴት እንደሚገለጡ ለመመርመር ጀመሩ።

የባህል እና የፖለቲካ አውድ

በላቲን አሜሪካ የሚካሄዱት ሙከራዎች ብዙውን ጊዜ ሁለት ዋና ዋና ጉዳዮችን ያነጣጥራሉ፡ የስልጣኔ ርቀት (Power Distance) እና ማህበራዊ ትግል። በርካታ የአካባቢው ሀገራት ከፍተኛ የስልጣኔ ርቀት ያላቸው ባህሎች ናቸው፣ ይህም ማለት ህዝቡ የስልጣን አካላትን ሥልጣን እና ውሳኔዎች በተግባር የማይከራከርበት ነው። ይህ ለመስማማት ከፍተኛ ዝንባሌ ሊፈጥር ይችላል። በተጨማሪም ፣ በ1960ዎቹ እና 1970ዎቹ የተከሰቱ የወታደራዊ ግዛቶች ልምድ (በአርጀንቲና ፣ ቺሊ ፣ ብራዚል ፣ ኡራጓይ) እና የጎልጉል ጦርነቶች (በጉዋቲማላ ፣ ኤል ሳልቫዶር) ማህበራዊ ተጽዕኖ ፣ ታዛዥነት እና የግለሰብ ኃላፊነት ጉዳዮችን በጣም አስፈላጊ እና አሳሳቢ አድርገው ነበር።

የሚልግራም ሙከራ በላቲን አሜሪካ አውድ፡ የታዛዥነት ምርምር

የስታንሊ ሚልግራም ዝነኛ ሙከራ በ1960ዎቹ በየይል ዩኒቨርሲቲ ከተካሄደ በኋላ ፣ በላቲን አሜሪካ ምሁራን ተደጋጋሚ ሙከራዎችን አካሄዱ። አንዱ ታዋቂ ምርምር በ1970ዎቹ በአርጀንቲና በምሁር ማሪያኖ ሲግማን ተካሂዷል። ሲግማን በቡነኖስ አይረስ የሚገኘውን የቡነኖስ አይረስ ዩኒቨርሲቲ ተማሪዎችን በመጠቀም የሚልግራምን ዘዴ ተጠቅሞ ሙከራውን መደገሙን ቀጠለ። አስደናቂው ነገር ፣ የአርጀንቲና ተሳታፊዎች ከዩናይትድ ስቴትስ ተሳታፊዎች የበለጠ ከፍተኛ የታዛዥነት መጠን አሳይተዋል። ይህ ውጤት በአካባቢው የነበረውን የወታደራዊ ገዥዎች ግዛት (1976-1983) እና ከፍተኛውን የስልጣኔ ርቀት ባህል ያንጸባርቃል።

በብራዚል የተደረጉ ሙከራዎች

በብራዚል ፣ በሳው ፓውሉ የሚገኘው የሳው ፓውሉ ዩኒቨርሲቲ (USP) ምሁራን በ1970ዎቹ የራሳቸውን የታዛዥነት ምርምር አካሄዱ። በምሁር ሊጋ ደ ሶዛ የተመራ ቡድን የሚልግራምን ሙከራ በብራዚልያን ናሙና ላይ ተግባራዊ አድርጓል። ውጤቶቹ ደግሞ ከፍተኛ የታዛዥነት መጠን እንዳለ አመላክተዋል። ሆኖም ፣ ብራዚልያን ምሁራን የሙከራውን የማህበራዊ አውድ አስተያየት ሰጥተዋል፡ በብራዚል ባህል ውስጥ ያለው “ሆም፣ ሆም” (cordiality) ፣ የግል ግንኙነትን ለማስጠበቅ የሚደረግ ጥረት ፣ ምናልባትም በሙከራው ውስጥ የሚገኘውን ግጭት ለመቀነስ እና ለጥናቱ አስከፊ ውጤት ለመታዘዝ ምክንያት ሊሆን እንደሚችል አቅርበዋል።

የመስማማት ሙከራዎች፡ የማህበራዊ ግፊት በቡድን ውስጥ

የሶሎሞን አሽ የመስማማት ሙከራ በላቲን አሜሪካ ብዙ ተደጋጋሚ ምርምር አግኝቷል። በሜክሲኮ ፣ በሀገራዊ ባለነጻ ዩኒቨርሲቲ (UNAM) ምሁራን በ1975 ዓ.ም. በአንድ ሙከራ የሜክሲኮ ተማሪዎች ከአሜሪካውያን ተማሪዎች ጋር ተመሳሳይ የመስማማት መጠን እንዳላቸው አረጋግጠዋል። ይህ በመጀመሪያ የሚያስደንቅ ሊሆን ቢችልም ፣ ምሁራን ይህ ውጤት በሜክሲኮ ውስጥ ያለውን ጠንካራ የቤተሰብ እና የማህበረሰብ አውድ (“ፋሚሊዝሞ”) ሊያንጸባርቅ ይችላል ብለዋል። በእንደዚህ ዓይነት አውድ ውስጥ ፣ በቡድን ውስጥ መስማማት እንደ ማህበራዊ ማገጃ ሳይሆን እንደ ቅልጥፍና እና ልባዊ ግንኙነት ማስጠበቅ ሊታይ ይችላል።

የቡድን ተጽዕኖ በትምህርት እና በሥራ ቦታ

በኮሎምቢያ ፣ በየኮሎምቢያ ብሔራዊ ዩኒቨርሲቲ ምሁራን የመስማማትን ሙከራ በትምህርት ቤት እና በሥራ ቦታ አውድ አጥንተዋል። በአንድ ጥናት ውስጥ ፣ የኮሎምቢያ የሥራ ቡድኖች ለጋራ ውሳኔ ሲመጡ ከፍተኛ የመስማማት ዝንባሌ እንዳላቸው ተገልጿል ፣ በተለይም የቡድኑ መሪ ግልጽ አመለካከት ሲኖረው። ይህ በአካባቢው የሚታወቀውን “ፐርሶናሊዝሞ” የሚባለውን ፅንሰ-ሀሳብ ያንጸባርቃል – ይህም የግለሰብ ግንኙነቶች እና የግላዊ ታማኝነት ከመደበኛ ሥርዓቶች በላይ ትልቅ እሴት ያላቸው ናቸው የሚለው ነው።

የማህበራዊ አስተዋፅዖ ሙከራዎች፡ የማህበረሰብ ተጽዕኖ

የማህበራዊ አስተዋፅዖ ሙከራዎች በላቲን አሜሪካ በተለይ አስደሳች ናቸው። በቺሊ ፣ በቺሊያን ካቶሊክ ዩኒቨርሲቲ የሚገኘው ምሁር ጆርጅ ማንሲሊያ በ1970ዎቹ በሳንቲያጎ የሚገኙ የመንገድ ላይ የሚንቀሳቀሱ ሰዎችን በማጥናት የማህበራዊ አስተዋፅዖ ተጽዕኖ አጥንቷል። በአንድ ሙከራ ውስጥ ፣ አንድ ሰው (የሙከራ ሰው) በጎዳና ላይ ወደ ሰማይ ይመለከታል። ውጤቱ እንደሚያሳየው ፣ የሙከራ ሰውዬው ብቻ ሲመለከት ብዙም ሰዎች አልቆሙም። ነገር ግን ፣ የሙከራ ሰውዬው ከ3 ወይም 4 ሰዎች ጋር ቡድን ሲሆን እና ሁሉም ወደ ሰማይ ሲመለከቱ ፣ በጣም ብዙ የጎዳና ሰዎች ይቆማሉ እና ይመለከታሉ። ይህ በቺሊያን ማህበረሰብ ውስጥ የቡድን ተጽዕኖ እና የማህበራዊ ማረጋገጫ ጥንካሬን ያሳያል።

የማህበራዊ ማንነት እና የቡድን ግጭት ሙከራዎች

የማህበራዊ ማንነት እና የቡድን ግጭት ሙከራዎች በላቲን አሜሪካ በተለይ በብዝሃነት እና በማህበራዊ እኩልነት ጉዳዮች ላይ ትኩረት ሰጥተዋል። በብራዚል ፣ በሪዮ ዴ ጃኒሮ የሚገኘው ሩራል ፌዴራል ዩኒቨርሲቲ ምሁራን በትምህርት ቤቶች ውስጥ በተለያዩ ማህበራዊ-ኢኮኖሚያዊ ደረጃዎች መካከል ያለውን የቡድን ግጭት አጥንተዋል። ሙከራዎቹ እንደሚያሳዩት ፣ ልጆች በጣም በቀላሉ በማህበራዊ ደረጃ ለተመሰረቱ ቡድኖች ይከፈላሉ ፣ እና የ”እኛ” እና “እነሱ” የሚለው ስሜት በፍጥነት ይፈጠራል። ይህ በብራዚል ውስጥ ያለውን የክፍለ ማህበረሰብ እና የደረጃ ልዩነት ችግር ያሳያል።

የሮቦርትስ ካቨ ሙከራ በአርጀንቲና

የሙዓዝፈር ሼሪፍ የሮቦርትስ ካቨ ሙከራ (የቡድን ግጭትን የሚያጠና) በአርጀንቲና በምሁር ሮዘና ጉዋስቺ ተደጋጋሚ ተካሂዷል። በኮርዶባ ከተማ የተካሄደው ሙከራ ከተለያዩ ማህበራዊ ክፍሎች የመጡ ወጣቶችን አካቶ ነበር። ውጤቶቹ እንደሚያሳዩት ፣ የቡድን ግጭት በጣም በቀላሉ ሊፈጠር ይችላል ፣ ነገር ግን የጋራ ግቦች (superordinate goals) ለሁለቱም ቡድኖች አስፈላጊ በሚሆኑ ተግባራት ላይ ሲሰሩ ፣ ግጭቱ በከፍተኛ ሁኔታ ይቀንሳል። ይህ ለአርጀንቲና የሚሆን አስፈላጊ መልእክት ነበር ፣ በሀገሪቱ የማ